Westfriesland staat voor een opgave die steeds zichtbaarder wordt. De beroepsbevolking vergrijst, jongeren trekken weg en tegelijkertijd groeit de vraag naar goed opgeleide mensen in vrijwel alle sectoren. Zorg, techniek, IT, industrie, dienstverlening: overal is werk, maar het wordt steeds lastiger om de juiste mensen te vinden én vast te houden.
Die uitdaging raakt niet één bedrijf of één gemeente. Het is een regionale kwestie. Talent behoud je niet met losse initiatieven of door alleen naar je eigen organisatie te kijken. Daarvoor is samenwerking nodig tussen ondernemers, onderwijs en overheid. Niet op papier, maar in de praktijk. Met aandacht voor ontwikkeling, perspectief en binding aan de regio.
Precies vanuit die urgentie zijn in Westfriesland de afgelopen jaren nieuwe vormen van samenwerking ontstaan. Het TechniekPact, de Werkplaats Digitaal Ondernemen, het TechCourt en de Talent Academy bijvoorbeeld. Niet als doel op zich, maar als instrument binnen een bredere beweging: zorgen dat talent hier kan groeien, blijven en bijdragen aan een toekomstbestendig Westfriesland.
Waar het begon
De Talent Academy ontstond niet vanuit een beleidsnota, maar aan een tafel. Voormalig WBG-voorzitter Hans Huibers herinnert zich het moment nog goed. “De Talent Academy begon bij Jolanda Buwalda van Omring,” vertelt hij. “Ik maakte een afspraak, stelde me voor. Uurtje gepland, twee uur gesproken. Arbeidsmarkt, talent werven, wonen, bereikbaarheid, alles speelde daar. Het werd meteen duidelijk dat dit geen probleem van één organisatie was, maar van de hele regio.”
Diezelfde dag kreeg het idee vorm. “’s Ochtends zat ik bij Jolanda en ’s middags hadden we een grote Pact-bijeenkomst. Een volle zaal. In mijn bijdrage heb ik toen gezegd: we richten een zorgacademy op. En die is er ook gekomen. Zo snel kan het soms gaan als de noodzaak duidelijk is.”
Wat begon in de zorg, verbreedde al snel. “Eerst zorg, daarna talent in de volle breedte. Als je mensen hier wilt houden, moet je ze hier laten groeien. Niet pas na hun studie, maar al daarvoor.”
Van initiatief naar beweging
Onder regie van Danny van Soelen kreeg de Talent Academy steeds meer vorm in de praktijk. Niet als opleidingsinstituut op afstand, maar als schakel tussen onderwijs en werkvloer. “We zijn geen adviesclub,” zegt Danny. “We brengen onderwijs en bedrijven bij elkaar rond echte vraagstukken. Geen rapporten die in een la verdwijnen, maar businesscases waar bedrijven direct iets mee kunnen en ook direct iets mee gaan doen.”
Die aanpak werkt. Inmiddels zijn meer dan duizend IT-studenten gekoppeld aan opdrachten uit de regio. Tientallen bedrijven en (semi-)overheden doen actief mee, net als MBO- en HBO-opleidingen uit verschillende richtingen.
“Studenten lopen vaak voor op hun opdrachtgever,” ziet Danny. “Veel MKB-bedrijven zijn nog niet AI-proof, terwijl studenten laten zien wat er al kan. Dat zet iets in beweging. We zien bedrijven versnellen, soms zelfs een eigen AI-team opzetten.”
Het resultaat is tastbaar. Steeds vaker blijven studenten na hun opleiding in dienst bij een regionaal bedrijf. Talent blijft hangen, kennis blijft in de regio.
Talent begint eerder
Talentontwikkeling begint niet pas op het MBO of HBO. Dat ziet ook OSG Westfriesland, Parel van de WBG. Het Technasium is daar een broedplaats voor technisch en creatief talent. Leerlingen werken vanaf jonge leeftijd aan echte vraagstukken uit het bedrijfsleven. Ze leren niet alleen ontwerpen en onderzoeken, maar ook samenwerken, presenteren en contact leggen met bedrijven.
Die vroege kennismaking maakt het verschil. Jongeren ontdekken waar hun interesses liggen en bedrijven krijgen zicht op talent dat anders misschien uit beeld was gebleven. Het sluit naadloos aan op de gedachte achter de Talent Academy: laat talent groeien door praktijk, niet door theorie alleen.
Breder dan jeugd alleen
Talent gaat niet alleen over jongeren. Ook mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt, zij-instromers en werkenden die zich willen ontwikkelen, maken het verschil. Initiatieven als Techniekpact, WerkSaam en het WerkgeversServicepunt, allemaal Parels van de WBG, laten zien dat talentontwikkeling vele vormen kent.
Het gaat om meedoen, blijven leren en benutten wat iemand wél kan. Dat vraagt om goede randvoorwaarden, zoals bereikbaarheid, wonen en een sterk netwerk tussen bedrijven, onderwijs en overheid. Precies daar komt de kracht van de Triple Helix samen.
Van idee naar instituut
Volgens Colin van der Laan van VANDERLAAN is dat regionale denken cruciaal. “Als we faciliteiten regionaal goed organiseren, wordt het makkelijker om mensen hier te houden. Zeker in IT en nieuwe technologieën. Jong talent is essentieel voor innovatie en concurrentiekracht.”
Wat ooit begon als een idee, is nu een vast onderdeel van het regionale ecosysteem. Hans Huibers noemt het een steen in de vijver. “Je moet dingen in beweging brengen. Appelleren aan dat Westfriese gevoel: wij doen dit samen. Niet iedereen ziet meteen de meerwaarde, maar als het werkt, is het op een gegeven moment niet meer weg te denken.”
De Talent Academy laat zien wat er mogelijk is als je vertrouwen geeft, samenwerkt en durft te beginnen. Van initiatief naar instituut. En vooral: van talent laten vertrekken naar talent laten blijven. Dat is misschien wel de grootste winst voor de toekomst van Westfriesland.