Netcongestie blijft één van de grootste remmen op groei, verduurzaming en ontwikkeling in Westfriesland (en de rest van ons land). Toch laten de eerste resultaten van de gebiedsgerichte aanpak van Liander zien dat er soms méér mogelijk is dan alleen wachten op netverzwaring. Door per gebied te kijken naar beschikbare capaciteit, flexibele contractvormen en bedrijven die willen meebewegen, kunnen ondernemers soms toch (een deel van) hun gevraagde vermogen krijgen.
De Westfriese Bedrijvengroep volgt deze ontwikkeling nauwgezet. Samen met andere ondernemerskoepels is de WBG in goed gesprek met Liander. De boodschap is positief, maar ook realistisch: netcongestie is niet morgen opgelost. Maar als ondernemers, koepels en netbeheerder samen kijken naar wat wél kan, ontstaat er beweging.
Wat is de gebiedsgerichte aanpak?
Bij de gebiedsgerichte aanpak kijkt Liander niet alleen naar losse aanvragen, maar naar het hele voedingsgebied rond een onderstation. Zo’n onderstation verdeelt stroom naar bedrijven en huishoudens in een bepaald gebied. Als daar onvoldoende ruimte is, ontstaat een wachtlijst voor nieuwe of zwaardere aansluitingen.
In plaats van die wachtlijst alleen af te wachten, gaat Liander per gebied in gesprek met klanten. De vraag is dan: wat kan er binnen de beschikbare netcapaciteit nog wél? Zijn er bedrijven die op bepaalde momenten minder stroom kunnen gebruiken? Kunnen pieken worden verlaagd? Zijn er speciale contractvormen mogelijk? Zijn er bedrijven die willen investeren in batterijen of andere flexibele oplossingen?
Het doel is om de bestaande netcapaciteit slimmer te benutten. Niet als vervanging van netverzwaring, maar als praktische tussenstap om beweging te krijgen in een volle situatie.
Eerste voorzichtige resultaten
De eerste resultaten laten zien dat deze aanpak effect kan hebben. Rond onderstation De Weel ( ‘t Veld) hebben 29 klanten het gewenste vermogen toegekend gekregen via een reguliere Aansluit- en Transportovereenkomst. Daarnaast zijn er 11 getekende CBC-A-overeenkomsten, 4 definitief geweigerde CBC-A-overeenkomsten en 15 aangeboden CBC-A-overeenkomsten die nog in behandeling zijn. Daarmee heeft circa 45% van de wachtlijst een oplossing aangeboden gekregen.
Ook bij onderstation Westwoud zijn resultaten zichtbaar. Daar hebben 52 klanten het gewenste vermogen gekregen via een reguliere Aansluit- en Transportovereenkomst. Daarnaast hebben 30 klanten vermogen gekregen op basis van getekende CBC-A-overeenkomsten, zijn 7 CBC-A-overeenkomsten definitief geweigerd en zijn 10 aangeboden CBC-A-overeenkomsten nog in behandeling. Daarmee heeft circa 40% van de wachtlijst een oplossing aangeboden gekregen.
Dat betekent niet dat alle problemen zijn opgelost. Maar het laat wel zien dat de gebiedsgerichte aanpak geen papieren exercitie is. Er worden daadwerkelijk gesprekken gevoerd, contracten gesloten en aanvragen van ondernemers in beweging gebracht.
Wat is een CBC-A-overeenkomst?
Een CBC-A-overeenkomst is een contractvorm waarbij een bedrijf onder bepaalde voorwaarden gebruik kan maken van transportcapaciteit op het elektriciteitsnet. Het staat voor Capaciteits Beperkend Contract in variant A. In gewone taal: je krijgt ruimte, maar spreekt ook af dat je op bepaalde momenten flexibel kunt omgaan met je stroomgebruik.
Dat kan bijvoorbeeld betekenen dat je op drukke momenten minder vermogen afneemt, processen verschuift of tijdelijk anders omgaat met je energieverbruik. Voor bedrijven die die flexibiliteit kunnen bieden, kan zo’n contract interessant zijn. Je helpt het net te ontlasten, draagt bij aan het verkleinen van de wachtlijst en kunt daar ook financieel voordeel uit halen.
Het vraagt natuurlijk wel om een goede afweging. Niet ieder bedrijf kan zomaar flexibel schakelen. Maar de oproep is duidelijk: wijs deze nieuwe contractvormen niet te snel af. Laat goed uitzoeken wat het voor jouw bedrijf kan betekenen.
Waarom ondernemers hier serieus naar moeten kijken
Netcongestie raakt ondernemers direct. Bedrijven die willen uitbreiden, verduurzamen, elektrificeren of investeren in nieuwe machines lopen steeds vaker tegen de grenzen van het net aan. Wachten op netverzwaring is niet altijd een optie, zeker niet als plannen nu al spelen.
Daarom worden flexibiliteit en samenwerking belangrijker. Een bedrijf dat tijdelijk minder vermogen kan gebruiken, slim kan laden, processen kan verschuiven of een batterij kan inzetten, kan onderdeel worden van de oplossing. Niet alleen voor zichzelf, maar ook voor andere ondernemers op de wachtlijst.
Liander is bovendien actief op zoek naar bedrijven die willen investeren in accu’s, batterijen en vergelijkbare oplossingen. Zulke investeringen kunnen helpen om pieken op te vangen, lokaal meer balans te creëren en bestaande capaciteit beter te benutten.
Voor ondernemers betekent dit: kijk niet alleen naar wat je tekortkomt, maar ook naar wat je mogelijk kunt aanbieden. Flexibiliteit kan waarde hebben.
Samenwerking is noodzakelijk
De gebiedsgerichte aanpak werkt alleen als ondernemers bereikbaar zijn, informatie delen en bereid zijn om mee te denken. Daar ligt ook een belangrijke rol voor ondernemersverenigingen, parkmanagement, gemeenten en regionale koepels als de WBG.
De WBG blijft zich inzetten om ondernemers goed geïnformeerd te houden en het gesprek met Liander te versterken. Want hoe beter de regio georganiseerd is, hoe sneller duidelijk wordt waar kansen liggen. Niet ieder bedrijf heeft dezelfde mogelijkheden, maar vaak ontstaat er pas ruimte als bedrijven samen naar het gebied kijken.
Dat is ook de reden dat de WBG ondernemers oproept om serieus te reageren wanneer Liander contact zoekt. Vraag door. Laat doorrekenen wat een speciale contractvorm betekent. Onderzoek of flexibiliteit past bij je bedrijfsvoering. En kijk of samenwerking met andere bedrijven in de buurt mogelijk is.
Geen snelle oplossing, wel een belangrijke stap
Netcongestie blijft voorlopig een grote uitdaging. De echte structurele oplossing ligt in uitbreiding en verzwaring van het elektriciteitsnet. Dat kost tijd. Tot die tijd moeten we slimmer omgaan met de capaciteit die er wél is. De eerste resultaten bij De Weel en Westwoud laten zien dat dit kan. Voorzichtig, stap voor stap, maar wel concreet. En juist daarom is het belangrijk dat ondernemers deze ontwikkeling serieus nemen.
Niet ieder bedrijf kan flexibel zijn. Niet ieder contract past. En niet iedere aanvraag kan meteen worden opgelost. Maar niets doen is in ieder geval geen strategie. Wie ruimte nodig heeft om te groeien, te verduurzamen of te investeren, doet er verstandig aan om nu al te kijken naar de mogelijkheden. Want in een vol stroomnet geldt meer dan ooit: wie meedenkt, kan soms sneller vooruit. En wie helpt om het net te ontlasten, helpt ook de regio als geheel.